روزگار سخت شومیز

کتاب «روزگار سخت» اثر ماريو بارگاس يوسا
داستاني بر اساس واقعيت تاريخي که به موضوع ديکتاتوري در کشورهاي آمريکاي لاتين مربوط است. ماريو بارگاس يوسا در کتاب «روزگار سخت» بار ديگر به سراغ موضوعاتي رفته است که مي‌توان آنها را دغدغه هميشگي او دانست.
يوسا در بسياري از آثارش به مسئله قدرت، ديکتاتوري‌هاي آمريکاي لاتين و مداخله‌ه‌هاي خارجي در اين کشورها توجه کرده است. او در رمان «روزگار سخت» بار ديگر به اين موضاعات توجه کرده و اين‌بار تلاش کرده به ريشه‌هاي تاريخي اين مسائل توجه کند.
کتاب «روزگار سخت» اثر تازه‌اي از يوسا است که نسخه اسپانيايي‌اش در اواخر سال 2019 به چاپ رسيد و با استقبال زيادي از سوي خوانندگان و منتقدان روبرو شد.
بسياري از منتقدان معتقدند که يوسا در کتاب «روزگار سخت» بار ديگر قدرت داستان‌نويسي‌اش را نشان داده است و اين رمان را جزو آثار شاخص يوسا جاي داده‌اند.
کتاب «روزگار سخت» برنده جايزه فرانسيسکو اومبرال براي بهترين رمان اسپانيايي زبان سال شده است.

مروري بر کتاب «روزگار سخت»
دوران جنگ سرد پر است از اتفاقات و حوادثي که برخي از آنها بسيار مورد توجه بوده‌اند و برخي نيز به رغم اهميت زيادشان کمتر مورد توجه بوده‌اند. نزاع در جهان دو قطبي بسيار پرفرازونشيب بود و اين نزاع در موارد متعددي مجوزي براي مداخله در کشورهاي کوچک‌تر به شمار مي‌رفت. فروپاشي اتحاد جماهير شوروي اين فرصت را در اختيار کشورهاي غربي قرار داد که روايت خودشان را به عنوان تنها روايت موجود عرضه کنند. در چنين وضعيتي ادبيات مي‌تواند در پي روايتي فراتر از روايت غالب باشد. يوسا در رمان «روزگار سخت» در پي ارايه چنين روايتي بوده است.
رمان «روزگار سخت» تصويري از رويدادهاي مهم تاريخي در طول جنگ سرد در کشورهاي آمريکاي لاتين و موجهه ايالات متحده با اين کشورها به دست داده است. در روايت اين رمان نقاط ناديده‌اي از حقيقت تاريخي وجود دارد.
يوسا در کتاب «روزگار سخت» به سراغ گذشته و تاريخي رفته که هنوز به پايان نرسيده و تبعاتش تا امروز هم در کشورهاي آمريکاي لاتين ادامه دارد.
يوسا در کتاب «روزگار سخت» به اين مسئله توجه کرده که کشورهاي آمريکاي لاتين از چه زماني و به چه دلايلي به سمت زوال ميل کردند. يوسا براي نشان دادن عوامل افول کشورهاي آمريکاي لاتين به گذشته رجوع کرده و به احضار تاريخ پرداخته است. او خواننده را به سال 1954 مي‌برد يعني زماني که ايالات متحده آمريکا به دخالت در کشور گواتمالا پرداخت و منجر به سقوط حکومت مردمي خاکوبو آربنس شد.
در سال 1954، رئيس‌جمهور گواتمالا، خاکوبو آربنس، در يک کودتا سرنگون شد و يکي از ديکتاتورهاي آمريکاي لاتين ظهور کرد. آربنس رئيس‌جمهور منتخب مردم بود که در طول ماه‌هايي که در قدرت حضور داشت کوشيد اصلاحاتي را در کشور پياده کند. يکي از اقدامات او اين بود که شرکت قدرتمند يونايتد فروت را مجبور به پرداخت ماليات کرد. اين شرکت همچنين موظف شد که دستمزد کارگرانش را به شکل مناسب‌تري پرداخت کند. اما مثل موراد متعدد ديگري در ساير کشورهاي جهان، مخالفان سياسي رئيس‌جمهور منتخب دست به توطئه زدند و امريکا نيز با اين بهانه که دولت منتخب گواتمالا تهديدي کمونيستي است به حمايت از مخالفان پرداخت و به اين ترتيب کودتايي در گواتمالا رخ داد و به ظهور ديکتاتوري در اين کشور انجاميد. يوسا در کتاب «روزگار سخت» اين واقعه تاريخي را دستمايه روايت داستاني‌اش کرده اما او تنها به شرح اتفاقي تاريخي نپرداخته بلکه در پي آن است که ريشه‌هاي بروز ديکتاتوري در کشورهاي آمريکاي لاتين را نشان دهد.
در بخشي از رمان «روزگار سخت» مي‌خوانيم: «براي نيل به اين مقصود، روزها و شب‌ها کار کرده بود، دلاورانه به سرتاسر آمريکاي مرکزي و سواحل کارائيب سفر کرده بود، به ضرب تير و تيغ، با ديگر ماجراجويان شبيه خودش بر سر تصاحب زمين نزاع کرده بود، در وضعيتي که از نيش پشه‌ها گزيده مي‌شد و تب مالاريا گاه‌به‌گاه به او حمله مي‌کرد، صدها شب را در مزرعه به صبح رسانده بود، به مقامات رشوه داده و کشاورزان و بوميان از همه‌جا بي‌خبر را فريفته بود و از قِبل زدوبند با ديکتاتورهاي فاسد -و بهره جستن از طمع و حماقت آنها- رفته‌رفته آن‌قدر زمين به چنگ آورده بود که اکنون مساحتشان از نظر هکتار از کشورهاي پهناور اروپايي هم بيشتر شده بود، هزاران فرصت شغلي ايجاد کرده بود، خط‌آهن کشيده بود، بندرها گشوده بود و توحش را به تمدن وصل کرده بود. حداقل، اين حرفي بود که سم زيموراي در دفاع از خود مي‌زد در برابر حمله عليه يونايتد فروت که در سراسر آمريکاي مرکزي به او نام ميوه‌فروش و لقب هشت‌پا داده بودند، حملاتي که نه تنها از جانب حسودان تنگ نظر، بلکه از جانب رقيبان آمريکايي شرکت نيز صادر مي‌شد؛ رقيباني که زيموراي در حقيقت هرگز به آنها اجازه نداده بود در آن خطه با شرکتش منصفانه رقابت کنند.»

درباره ماريو بارگاس يوسا نويسنده کتاب «روزگار سخت»
ماريو بارگاس يوسا نويسنده، منتقد و روزنامه‌نگار مشهور پرويي و از مهم‌ترين چهره‌هاي ادبيات امريکاي لاتين است که در سال 2010 برنده جايزه نوبل ادبيات شد. يوسا در سال 1936 در آرکيپاي پرو متولد شد. با جدايي پدر و مادر، او نزد خانواده مادري‌اش ‌ماند که خانواده‌اي نيمه‌اشرافي بودند. به دليل ماموريت‌هاي اين خانواده، يوسا مدتي همراه با آنها به بوليوي مي‌رود و سپس دوباره به پرو برمي‌گردد. پس از آن، بخش عمده‌اي از زندگي يوسا در اروپا سپري شده اما با اين‌حال او ارتباطش با پرو را نيز هميشه حفظ کرده است. يوسا اولين مجموعه داستاني‌اش را با عنوان «رهبران» در سال 1959 منتشر کرد. يوسا نويسنده پرکاري است و بخش عمده‌اي از آثارش شامل رمان‌هايي است که در سال‌هاي مختلف نوشته است و در آنها به مسايل مختلفي از جمله تاريخ و حکومت‌هاي امريکاي لاتين پرداخته است. «سور بز»، «گفتگو در کاتدرال»، «روياي سلت»، «جنگ آخر زمان»، «چه کسي پالومينو مولرو را کشت؟»، «مرگ در آند» و «قهرمان عصر ما» برخي از آثار يوسا است که به فارسي ترجمه شده است.

درباره ترجمه کتاب «روزگار سخت»
کتاب «روزگار سخت» با ترجمه سعيد متين در نشر برج منتشر شده است.
سعيد متين، متولد 1365، مترجم ايراني است. او در رشته زبان و ادبيات اسپانيايي در دانشگاه علامه‌طباطبايي تحصيل کرده و به ترجمه از زبان اسپانيايي مي‌پردازد. متين همچنين در رشته زبان‌هاي باستاني ايران هم به تحصيل پرداخته است. او علاوه بر ترجمه به طراحي و نقاشي هم مي‌پردازد. «تاريخ جهاني بدنامي»، «نيم قرن با بورخس» و کتاب‌هايي براي کودکان و نوجوانان از جمله ترجمه‌هايي است تاکنون از متين منتشر شده است.