خرد و حکمت زندگی 13 : مصائب زندگی صادقانه

معرفی کتاب مصائب زندگی صادقانه اثر دن آریلی

پژوهشی پیرامون سازوکارهای دروغگویی، بی‌صداقتی و چگونگی مهار و کنترل آن. کتاب مصائب زندگی صادقانه اثری است که به درک ما از عوامل بروز رفتار غیرصادقه کمک می‌کند و روش‌هایی را پیشنهاد می‌دهد که برای مهار کردن این رفتار جمعی مفید هستند.
مصائب زندگی صادقانه بر اساس آزمایش‌ها و مطالعات علمی به بررسی این موضوع می‌پردازد که چرا تقریبا همه انسان‌ها در موقعیت‌های مختلف دروغ می‌گویند و چگونه می‌توان رفتارهای غیرصادقانه را کنترل کرد و کاهش داد.
مصائب زندگی صادقانه کتاب سیزدهم از سری‌ کتاب‌های «خرد و حکمت زندگی» نشر گمان است. این مجمموعه بی‌آنکه بخواهد دست به ساده‌سازی فلسفه بزند می‌کوشد از ابهت فلسفه بکاهد تا گستره وسیع‌تری از خوانندگان را مخاطب قرار دهد.

 درباره کتاب مصائب زندگی صادقانه

یکی از هدف‌های اصلی مصائب زندگی صادقانه سنجیدن و واکاوی نیروهای هزینه‌فایده عقلانی است که این طور تصور می‌شود که عامل اصلی رفتارهای نادرست‌اند اما دن آریلی نشان می‌دهد که اغلب این‌گونه نیست. هدف دیگر او محک زدن نیروهای غیرعقلانی است که فکر می‌کنیم اهمیت چندانی ندارند اما اغلب مهم‌اند.
آریلی در کتاب مصائب زندگی صادقانه همچنین به نیروها و عواملی توجه کرده که به تقلب ترغیب‌مان می‌کنند. سپس به صورت دقیق‌تر به بررسی آن چیزی پرداخته که ما را صادق نگه می‌دارد. همچنین به این موضوع توجه کرده که چه چیزی باعث می‌شود که انسان روی به بی‌صداقتی می‌آورد و ما چطور به دلیل منافع شخصی‌مان حقه‌بازی می‌کنیم و در عین‌حال نسبت به خودمان بددل نمی‌شویم.
برای پاسخ به این پرسش‌ها و مسائل، آریلی در ابتدا به سراغ امیال بنیادینی رفته که زمینه را برای بی‌صداقتی فراهم می‌کنند. سپس تعدادی آزمایش انجام داده تا مشخص کند که نیروهای روان‌شناختی و محیطی تاثیرگذار بر کاهش یا افزایش صداقت کدام‌ها هستند. نیروهایی نظیر تضاد منافع، تظاهر و تقلب، قول و قرارها، خلاقیت یا حتی احساس خستگی. در پژوهش مصائب زندگی صادقانه همچنین به ابعاد اجتماعی بی‌صداقتی توجه شده مثل تاثیری که دیگران بر درک ما از درست و نادرست می‌گذارند یا تغییر احتمال تقلب کردنمان وقتی که ممکن باشد دیگران از بی‌صداقتی ما منفعتی ببرند.
سرانجام در پایان مصائب زندگی صادقانه تلاش شده که نشان داده شود سازوکار بی‌صداقتی چیست، و ساختارهای محیطی‌مان چگونه روی آن تاثیر می‌گذارند و تحت چه شرایطی کمتر یا بیشتر بی‌صداقتی به خرج می‌دهیم. 
مهم‌ترین پرسش‌هایی که پژوهش مصائب زندگی صادقانه می‌کوشد به آنها پاسخ بدهد عبارتند از: تقلب و دروغگویی از کجا ناشی می‌شود؟ ظرفیت آدم‌ها در صادق بودن و بی‌صداقتی کردن چقدر است؟ آیا بی‌صداقتی تنها منحصر به عده اندکی است یا اینکه ابعاد گسترده‌تری دارد؟ استدلال آریلی در این مطالعه این است که اگر در جهان تنها آدم‌های معدودی اهل تقلب باشند، طبیعتا باید بتوان به سادگی این مسئله را حل کرد. اما واقعیت این است که هر یک از ما ممکن است در موقعیت‌های مختلف بی‌صداقتی به خرج دهیم و این دامنه مسئله را گسترده می‌کند.
آریلی حاصل مطالعات و آزمایش‌هایش را در کتاب مصائب زندگی صادقانه با زبانی ساده شرح داده و نشان می‌دهد که تقلب و دروغگویی بخشی از زندگی روزمره ما است و در اغلب موارد به دلایلی نظیر فشارهای اجتماعی، نفع شخصی یا حتی به صورت ناخودآگاه بروز پیدا می‌کند.

خلاصه کتاب مصائب زندگی صادقانه

«به جز بررسی نیروهای شکل‌دهنده بی‌صداقتی، یکی از اصلی‌ترین مزایای عملی رویکرد اقتصاد رفتاری این است که عوامل درونی و محیطی تاثیرگذار بر رفتارمان را به ما نشان می‌دهد. وقتی به وضوح این نیروهای پیش‌برنده را درک می‌کنیم، متوجه می‌شویم که در مواجهه با بی‌خردی‌های انسانی (از جمله بی‌صداقتی) درمانده نیستیم، بلکه می‌توانیم محیط زندگی روزمره‌مان را از نو شکل دهیم و به این ترتیب به نتایج و رفتارهای بهتری برسیم.»

درباره دن آریلی نویسنده کتاب مصائب زندگی صادقانه

دن آریلی، نویسنده و مدرس در زمینه‌های روان‌شناسی و اقتصاد رفتاری، در 1967 در امریکا متولد شد. او در طول دوران تحصیلش چندین‌بار تغییر رشته داد و از تحصیل فیزیک به سراغ فلسفه رفت و سرانجام به تحصیل در روان‌شناسی پرداخت و مدرک دکتری این رشته را از دانشگاه کالیفرنیای شمالی دریافت کرد. او بیش از هر چیز به خاطر آثار و سخنرانی‌هایش در زمینه اقتصاد رفتاری شناخته می‌شود. او با آثارش تلاش می‌کند به طیف گسترده‌ای از مخاطبان آموزش دهد که چگونه می‌توانند بر اساس یافته‌های اقتصاد رفتاری زندگی بهتری داشته باشند. «غلط‌باوری»، «پاداش» و «عاقلانه خرج کردن» از دیگر آثار دن آریلی است که به فارسی منتشر شده‌اند.

کتاب مصائب زندگی صادقانه برای چه کسانی مناسب است؟

مصائب زندگی صادقانه ترکیبی از پژوهشی علمی و روایت‌های داستانی واقعی است و به همه کسانی که در پی ارتقای روابط فردی و اجتماعی‌شان هستند پیشنهاد می‌شود. علاقه‌مندان به روان‌شناسی و اقتصاد رفتاری از خواندن این کتاب بهره خواهند برد.