کسب و کار اعجاب - نیچه به روایت هیوبرت دریفوس

کتاب «کسب‌وکار اعجاب: نيچه به روايت هيوبرت دريفوس» به ترجمه و بازنويسي زانيار ابراهيمي
روايتي از شرح هيوبرت دريفوس بر سه اثر فريدريش نيچه. کتاب «کسب‌وکار اعجاب: نيچه به روايت هيوبرت دريفوس» متن ترجمه و بازنويسي شد? درسگفتار هيوبرت دريفوس دربار? سه کتاب «حکمت شادان»، «دجال» و «غروب بت‌ها» از نيچه است.
کتاب «کسب‌وکار اعجاب»، چنانکه در پيشگفتار زانيار ابراهيمي بر اين کتاب اشاره شده، سومين و آخرين شرح هيوبرت دريفوس بر آثار فلاسف? اگزيستانسياليست است.
درسگفتار هيوبرت دريفوس دربار? نيچه را، که زانيار ابراهيمي در کتاب «کسب‌وکار اعجاب» ترجمه و روايت مکتوب خود را از آن ارائه داده است، درواقع مي‌توان بخش سوم سه‌گانه‌اي به‌حساب آورد که درسگفتارهاي داستايفسکي و کي‌يرکگور دو بخش ديگرِ آن را تشکيل مي‌دهند.

مروري بر کتاب «کسب‌وکار اعجاب»
آنچه از قول هيوبرت دريفوس در کتاب «کسب‌وکار اعجاب» نقل شده است، چنانکه پيش‌تر نيز اشاره شد، شرح دريفوس بر سه کتاب «حکمت شادان»، «غروب بت‌ها» و «دجال» فريدريش نيچه است.
دريفوس در شرح خود بر نيچه، که روايت آن در کتاب «کسب‌وکار اعجاب» آمده است، ضمن پرتو افکندن بر فلسف? نيچه، پيوند نيچه با هايدگر را نيز نشان مي‌دهد و نيز نيچه و کي‌يرکگور و داستايفسکي را باهم مقايسه مي‌کند.
کتاب «کسب‌وکار اعجاب»، همچون ديگر شرح‌هاي هيوبرت دريفوس، تلاقي‌گاه فلسفه و ادبيات و سينماست و دريفوس در شرح خود بر نيچه، از فلسفه به سينما و ادبيات نيز گريز مي‌زند و بين اين عرصه‌ها پيوند برقرار مي‌کند يا به بياني ديگر، پيوند بين اين عرصه‌ها را عيان مي‌سازد.
کتاب «کسب‌وکار اعجاب» از پيشگفتار، مقدمه و پنج فصل تشکيل شده است.
فصلهاي پنج‌گان? کتاب «کسب‌وکار اعجاب» عبارتند از: «اراده يا خودانگيختگي»، «استادبزرگِ فرهنگ»، «اعتياد به امر مطلق»، «ازنفس‌افتاده، شعر نيهيليستي» و «کي‌يرکگور، داستايفسکي و نيچه».
در بخشي از کتاب «کسب‌وکار اعجاب» مي‌خوانيد: «به سخن دريفوس، منظور نيچه از غريزه، نه آنچه در نگاه اول به ذهن مي‌رسد، يعني نيروهاي خام، نيازموده و ناپالوده‌اي که در هم? جانداران از جمله حيوانات وجود دارد، بلکه همان قسم مهارتي است که هايدگر از طريق آن، استفاد? ماهران? نجار از چکش را توصيف مي‌کند؛ يا همان رابط? پرورده‌اي است که چوب‌بُر را با درختزار مأنوس مي‌کند و او را از وارسيِ تماشاگران? دکارتي بي‌نياز مي‌سازد. بر طبق دوگانه‌اي که گفتيم، نجار و چوب‌بُر، بازيگرند، نه تماشاگر؛ به زبان نيچه، کيفياتِ انواع چوب‌ها را به‌غريزه درمي‌يابند، نه با زور زدن. دريفوس از راهِ اين خوانش هايدگريِ نيچه، غريزه و زور زدن را به ترتيب بر شيوه‌هاي بودنِ دردستي و فرادستي منطبق مي‌کند. او در همين راستا نقل‌قولي جالب از يکي از همکاران خود مي‌کند. به سخن او، نيچه بتهوون را دوست نداشت و به‌طعنه مي‌گفت که موسيقي او از بس که زور مي‌زند عَرَق مي‌کند، حال آنکه نُت‌هاي موسيقي موتسارت به‌نرمي و رواني (و به‌غريزه) پيش مي‌روند. دريفوس فوراً با تمسخر مي‌افزايد که البته خود نيچه حتي با عرق کردن هم نمي‌توانست ملودي‌هايي در حد بتهوون بسازد و تنها موسيقي‌هاي به‌جامانده از او، چيزي در حد فاجعه‌اند.»
کتاب «کسب‌وکار اعجاب: نيچه به روايت هيوبرت دريفوس» در انتشارات هرمس منتشر شده است.

دربار? هيوبرت دريفوس
هيوبرت لدرر دريفوس (Hubert Lederer Dreyfus)، متولد 1929 و درگذشته به سال 2017، فيلسوف امريکايي و استاد فلسف? دانشگاه برکلي بود. اصلي‌ترين علاقه‌هاي فلسفي و پژوهشي دريفوس شامل پديدارشناسي، اگزيستانسياليسم، فلسف? روانشناسي و ادبيات و مفاهيم فلسفي هوش مصنوعي بود.
شهرت دريفوس به‌ويژه بابت تفسيرش از فلسف? مارتين هايدگر، که منتقدان نام «درايدگر» را بر آن گذاشته‌اند، است.
دريفوس يکي از فيلسوفاني است که براين مگي در مجموع? تلويزيوني «فلاسف? بزرگ» بي‌بي‌سي با او مصاحبه کرده است.
از جمله آثار هيوبرت دريفوس مي‌توان به کتاب «در – جهان – بودن: شرحي بر قسمت نخست وجود و زمان هايدگر» اشاره کرد.

دربار? زانيار ابراهيمي
زانيار ابراهيمي، که شرح هيوبرت دريفوس بر نيچه را در کتاب «کسب‌وکار اعجاب» ترجمه و بازنويسي و روايت کرده، مترجم ايراني است. ابراهيمي متولد 1367 در سنندج و داراي دکتراي علوم سياسي از دانشگاه تهران است. از ترجمه‌هاي او مي‌توان به کتاب‌هاي «داستايوسکي و فلسفه: جستارهايي دربار? جنايت و مکافات»، «مشروعيت عصر مدرن»، «برهوت معنوي جهان: گنوسيسم و فلسف? آلمان پس از جنگ»، «واتسون‌ها به بيرمنگام مي‌روند»، «جنگ چکاوک‌ها»، «شهريار منجي: معناي شاهکار ماکياولي»، «پايان الهي يا بشري تاريخ: مجادل? بلومنبرگ، لوويت و اشميت درباب سکولاريزاسيون و مدرنيته»، «مقدم? کيمبريج بر والتر بنيامين»، «سال گذشته در مارين‌باد»، «روزي روزگاري در امريکا»، «ريشه‌هاي الهياتي مدرنيته» و «الهيات سياسي پولس» اشاره کرد.
ابراهيمي، به‌جز شرح هيوبرت دريفوس بر نيچه، درسگفتارهايي ديگر از دريفوس بر متون ادبي و فلسفي کلاسيک را نيز ترجمه و بازنويسي کرده است. از کتاب‌هاي ديگري که از زانيار ابراهيمي در زمين? درسگفتارهاي دريفوس منتشر شده مي‌توان به کتابهاي «دلداد? زمين: برادران کارامازوف به روايت هيوبرت دريفوس»، «اندرونيِ عُليا: ترس و لرز به روايت هيوبرت دريفوس»، «زئوسِ غريبه‌نواز: اوديسه به روايت هيوبرت دريفوس» و «مرا اسماعيل صدا کن: موبي‌ديک به روايت هيوبرت دريفوس» اشاره کرد.