مادر و خاطرات پنجاه سال زندگی در ایران

کتاب مادر و خاطرات پنجاه سال زندگي در ايران اثر توران ميرهادي و سيمين ضرابي

خاطرات خواندني توران ميرهادي از زندگي و تجربيات مادرش در ايران. کتاب مادر و خاطرات پنجاه سال زندگي در ايران البته فراتر از خاطرات شخصي، شرح شيوه‌اي از پرورش فرزندان است که مي‌تواند به پدران و مادران در امر پرورش کودکان و نوجوانان نيز کمک کند.
توران ميرهادي که يکي از موثرترين چهره‌هاي آموزش در ايران و از زنان پيشرو در دوره معاصر است، در کتاب مادر و خاطرات پنجاه سال زندگي در ايران»با نگاهي به گذشته خود و خاطراتش از مادرش سيماي زني را ترسيم کرده که در پرورش او بسيار تاثيرگذار بوده است.

مروري بر کتاب مادر و خاطرات پنجاه سال زندگي در ايران

در کتاب زندگينامه توران ميرهادي او خاطرات پنجاه سال زندگي مادر آلماني‌اش در ايران را شرح داده است. در اين کتاب ضمن مرور خاطراتي شخصي، گوشه‌هايي از دوراني پر افت و خيز هم روايت شده است. از سال‌هاي پرمشقت و بحراني جنگ جهاني گرفته تا روزگاري که رگه‌هايي از ثبات در آن ديده مي‌شود. 
کتاب مادر و خاطرات پنجاه سال زندگي در ايران شرحي است از تلاش‌هاي بي‌وقفه زني هنرمند و با دغدغه که راهکارهاي تربيتي قابل توجهي را براي پرورش فرزندانش به کار مي‌بست. اين کتاب همچنين تصويري است از ارتباط ميان فرهنگ‌ها و اديان مختلف و موضوع گفت‌وگو و پذيرش ميان آنها.
توران ميرهادي در پيشگفتار مادر و خاطرات پنجاه سال زندگي در ايران توضيح داده که چگونه ايده نوشتن اين کتاب شکل گرفته است. او مي‌گويد در سال‌هاي 1361 و 1362 زماني که با کمک سيمين ضرابي سومين کتاب از تجربه‌هاي مدرسه فرهاد را به پايان رساند بارها از خود پرسيده که اين همه انديشه و کار چگونه پديد آمد؟ او در اين کتاب‌ها به شرح روند شکل‌گيري و تجربيات يکي از قابل توجه‌ترين اتفاقات مربوط به امر آموزش در ايران پرداخته است و کتاب چهارم از سري کتاب‌هاي تجربه‌هاي مدرسه فرهاد به مادر و خاطرات او اختصاص دارد.
توران ميرهادي در بخشي از فصل اول کتاب مادر و خاطرات پنجاه سال زندگي در ايران مادرش را اينگونه توصيف کرده است: «مادرم هم آدم خاصي بود. پدر مادرم حقوقدان و رئيس دادگاه شهر و پرصلابت بود. مادرش خانم محترمي بود با تربيت کودکي. آلمانها بيشتر پروتستان هستند. ولي خانواده مادري من کاتوليک بودند و تربيتي بسيار جدي داشتند. خانواده داراي چهار فرزند بود. سه دختر و يک پسر. مادرم دختر کوچک‌تر خانواده بود و قالب تربيت کاتوليکي را نمي‌پذيرفت، به همين سبب او را براي دوره دبيرستان به يکي از مدارس مذهبي شبانه‌روزي فرستادند. تصور مي‌کردند با اين کار مي‌توانند او را به يک کاتوليک تابع مقررات تبديل کنند. رفتن به مدرسه ديني مادرم را در نپذيرفتن مقررات سخت کاتوليکي پابرجاتر کرد. او طرز فکر و ديد خاص خودش را نسبت به مسائل حفظ کرد. مادرم يک کاتوليک سر به زير و فرمانبردار نبود. او مثل دختران جوان امروزي پرسشگر، فعال و پرتلاش بود.»
سيمين ضرابي در نگارش اين کتاب همراه توران ميرهادي بوده است. ميرهادي درباره شيوه نوشتن مادر و خاطرات پنجاه سال زندگي در ايران  اين توضيح را داده که: «من مي‌گويم ايشان تنظيم مي‌کنند، با پرسش‌هاي خود نکته‌هاي مبهم را مي‌شکافند و ابعاد خاطرات را گسترش مي‌دهند و از آن تاريخچه‌اي خاص از دوره‌اي و فردي خاص مي‌سازند.» 
توران ميرهادي خاطراتش از مادرش را در فصل اول کتاب مادر و خاطرات پنجاه سال زندگي در ايران، با  آشنايي پدر و مادرش آغاز کرده است. او مي‌گويد زماني که به سن جواني رسيده بود اين پرسش برايش مطرح شده بود که چرا مادرش، گرتا ديتريش، که زني آلماني بود پدرِ او را براي زندگي انتتخاب کرده و همراه با او به ايران آمده بود. پدر توران ميرهادي به عنوان دانشجوي بورسيه دولت ايران در سال 1288 به سوييس رفته بود تا دبيرستان را در آنجا بگذراند. او پس از آن به آلمان مي‌رود تا در رشته مهندسي ماشين‌آلات در دانشگاه ادامه تحصيل بدهد. اين دوره‌اي دشوار بود چرا که همزمان با درگرفتن جنگ جهاني اول بود. مادر توران ميرهادي نيز در اين زمان دبيرستان را تمام کرده بود و دانشجوي رشته آموزش هنر در دانشگاه مونيخ بود. ديدار آنها در آن دوران در جمع‌هاي کوچک دانشجويي رخ داده بود. پدر توران ميرهادي سخت‌کوش و جدي و اهل تفکر بود و اين وجه تمايز او با بسياري ديگر از دانشجويان بوده است. همين نکته سبب شده بود که گرتا ديتريش با او ازدواج کند و بپذيرد که مسلمان شود و همراه با او به ايران مهاجرت کند. 
کتاب مادر و خاطرات پنجاه سال زندگي در ايران در نشر فرهنگنامه کودکان و نوجوانان منتشر شده است.

درباره توران ميرهادي نويسنده کتاب مادر و خاطرات پنجاه سال زندگي در ايران

توران ميرهادي، چهره برجسته آموزش و ادبيات کودکان در ايران، در  26 خرداد سال 1306 در باغي در شميران تهران متولد شد. تولد او در خانواده‌اي که اهل فرهنگ بودند باعث شد که او از همان سال‌هاي کودکي جذب ادبيات شود و به دليل داشتن مادري آلماني خيلي زود زبان آلماني را هم فراگيرد. او سپس زبان‌هاي فرانسوي و انگليسي را هم آموخت. توران ميرهادي پس از پايان تحصيلات متوسطه براي تحصيل در رشته علوم طبيعي به دانشگاه تهران رفت. او اما بعدتر و به واسطه آشنايي با کسي چون جبار باغچه‌بان علاقه‌ اصلي‌اش را دريافت و با انصراف از دانشگاه در سال 1325 به فرانسه رفت تا در رشته روانشناسي تربيتي در دانشگاه سوربن به تحصيل بپردازد. اين دوره‌اي بسيار پربار براي ميرهادي بود و او در کلاس استادان برجسته‌اي شرکت کرد و از آنها آموخت. پس از مدتي ميرهادي به ايران بازگشت و وارد عرصه آموزش شد. تاسيس مدرسه فرهاد يکي از نقاط اوج فعاليت‌هاي ميرهادي و از مهم‌ترين تجربه‌هاي آموزش کودکان در ايران است. مجتمع آموزشي فرهاد که از سال 1334 شروع به فعاليت کرد به شيوه‌اي شورايي اداره مي‌شد و آموزش و پرورش مدرن در آنجا وجود داشت. برگزاري نخستين نمايشگاه کتاب کودک ايران، تاسيس کودکستان و مدرسه فرهاد و سپس تبديل آن به يک واحد جامع تجربي تعليمات عمومي، شرکت در برنامه‌ريزي درسي دوره ابتدايي، پايه‌گذاري شوراي کتاب کودک و راه‌اندازي فرهنگنامه کودکان و نوجوانان برخي از مهم‌ترين اقدامات ميرهادي در طول سال‌هاي حياتش بود.