مجموعه دانشنامه فلسفه استنفورد 10: معرفت شناسی

کتاب «دانشنام? فلسف? استنفورد (10) : معرفت‌شناسي» به‌قلم جمعي از نويسندگان
آشنايي با مفاهيم کليدي حوز? معرفت‌شناسي از طريق مدخل‌هايي از کتاب آنلاين «دانشنام? فلسف? استنفورد». در دهمين مجلد از ترجم? فارسي گزيده‌اي از مدخل‌هاي کتاب «دانشنام? فلسف? استنفورد»، با عنوان «معرفت‌شناسي»، مدخل‌هايي را به‌قلم نويسندگان مختلف مي‌خوانيد که در آن‌ها به معرفي و شرح مفاهيم مهم و بنيادين معرف‌شناسي و وجوه گوناگون اين مفاهيم و نظريه‌هاي مربوط به آن‌ها پرداخته شده است.
کتاب «دانشنام? فلسف? استنفورد»، با عنوان اصلي Stanford Encyclopedia of Philosophy، که کتاب «معرفت‌شناسي» ترجم? فارسي بخشي از مدخل‌هاي آن است، درواقع يک دانشنام? آنلاينِ فلسفه است که به ‌صورت رايگان در دسترس کاربران اينترنت قرار دارد و تحت مديريت دانشگاه استنفورد منتشر مي‌شود. مدخل‌هاي اين دانشنامه را متخصصاني از سراسر جهان مي‌نويسند.
در ايران چندي‌ست که انتشارات ققنوس اقدام به انتشار ترجم? گزيده‌اي از مدخل‌هاي «دانشنام? فلسف? استنفورد» کرده و اين مدخل‌ها را در مجلداتي مختلف، که برحسب موضوع دسته‌بندي شده‌اند، به ‌صورت کتاب کاغذي منتشر مي‌کند. سرپرست و ويراستار اين پروژه مسعود عليا است و مترجم‌هاي مختلفي در ترجم? فارسي مدخل‌هاي هر کتاب از اين مجموعه با او همکاري مي‌کنند.
کتاب «معرفت‌شناسي»، چنانکه پيش‌تر اشاره شد، جلد دهم از کتاب‌هاي منتشر شده در چارچوب اين پروژه است. اين کتاب، منبعي کارآمد براي آشنايي اوليه با اصول و مباني معرفت‌شناسي است و دريچه‌اي را براي آشنايي بيشتر و عميق‌تر با اين شاخه از فلسفه مي‌گشايد و کليدي براي ورود به دنياي معرف‌شناسي به‌دست علاقه‌مندان فلسفه مي‌دهد.

مروري بر کتاب «معرفت‌شناسي»
آنچه در کتاب «معرفت‌شناسي» از مجموع? «دانشنام? فلسف? استنفورد» گردآوري و ترجمه شده، هفت مدخل مربوط به هفت موضوع و مفهوم مهم و پايه‌ايِ مرتبط با معرفت‌شناسي است.
هر يک از مدخل‌هاي کتاب «معرفت‌شناسي» با يک درآمد آغاز مي‌شود و پس از آن به وجوه گوناگون موضوعات مربوط به آن مدخل پرداخته مي‌شود.
مدخل‌هاي کتاب «معرفت‌شناسي» عبارتند از: «صدق» نوشت? مايکل گلَنزبرگ و ترجم? مهدي محمدي، «درون‌نگري» نوشت? اريک شوئيتسگبل و ترجم? ياسر پوراسماعيل، «شهود» نوشت? جوئل پاست و ترجم? ياسر پوراسماعيل، «بدن‌آگاهي» نوشت? فردريک دو وينيمون و ترجم? مريم خدادادي، «شواهد» نوشت? تامس کِلي و ترجم? اميرحسين خداپرست، «معرفت‌شناسي اجتماعي» نوشت? اَلوين گلدمن و ترجم? مهدي رعنائي و «عقل به روايت کانت» نوشت? گرت ويليامز و ترجم? داود ميرزايي.
نظريه‌هاي نوکلاسيک صدق، نظري? صدق تارسکي، واقع‌باوري و ضدواقع‌باوري، فروکاست‌باوري، صدق و زبان، خصوصيات کلي درون‌نگري، تبيين‌هاي درون‌نگرانه در مقابل تبيين‌هاي غيردرون‌نگرانه از معرفت به خود، نقش درون‌نگري در روان‌شناسي علمي، دقت درون‌نگري، ماهيت شهود، نقش معرفت‌شناختي شهودها، فلسف? تجربي و شهودها، نظريه‌هاي بدن‌آگاهي، بدن‌آگاهي و ادراک حسي، مکانمندي بدن‌آگاهي، حس مالکيت بدن، معرفت‌شناسي بدن‌آگاهي، نقش کارکردي بدن‌آگاهي، شواهد در مقام اموري که باور را موجه مي‌کنند، شواهد در مقام راهنماي صدق، شواهد در مقام داور بي‌طرف، تاريخ معرفت‌شناسي اجتماعي، دريافت‌هاي گوناگون از امر اجتماعي، مسائل نظري معرفت‌شناسي اجتماعي، مسائل مربوط به طراحي نهادي در معرفت‌شناسي اجتماعي و نقش شناختي عقل و محدوديت‌هاي آن از ديدگاه کانت از جمله موضوعاتي هستند که در مدخل‌هاي مختلف کتاب «معرفت‌شناسي» به آن‌ها پرداخته شده است.
کتاب «معرفت‌شناسي» کتابي است که هم دانشجويان فلسفه را به‌کار مي‌آيد و هم مخاطبان غيرمتخصص اما علاقه‌مند به مطالع? فلسفه و مباحث فلسفي و خصوصاً کساني را که علاقه‌مند به مطالعه در زمين? معرفت‌شناسي و مباحث مربوط به آن هستند. اين کتاب نقط? شروع خوبي براي ورود تخصصي‌تر به مباحث مربوط به حوز? معرفت‌شناسي است و جنبه‌هاي گوناگون معرف‌شناسي را توضيح مي‌دهد و معرفي مي‌کند.
نويسندگان مدخل‌هاي دهگان? کتاب «معرف‌شناسي» در اين مدخل‌ها وجوه گوناگوني از موضوع هر مدخل را توضيح داده‌اند و نظريه‌هاي مهمي را هم که درباب هر موضوع ارائه شده معرفي کرده‌اند.
کتاب «دانشنام? فلسف? استنفورد (10): معرفت‌شناسي» در انتشارات ققنوس منتشر شده است.

دربار? مسعود عليا، سرپرست و ويراستار ترجم? فارسي مجموع? «دانشنام? فلسف? استنفورد»
مسعود عليا، متولد 1354، پژوهشگر حوز? فلسفه و مترجم ايراني است. عليا داراي ليسانس زبان و ادبيات فارسي از دانشگاه تهران، فوق‌ليسانس فلسفه از دانشگاه شهيد بهشتي و دکتراي فلسفه از مؤسس? حکمت و فلسفه است. او استاديار گروه فلسف? هنر دانشگاه هنر است.
از ترجمه‌هاي مسعود عليا مي‌توان به کتاب‌هاي «وضع بشر»، «بيماري منتهي به مرگ»، «از وجود به موجود»، «حيات ذهن»، «جنبش پديدارشناسي: درآمدي تاريخي» و «ديباچه‌اي بر فلسف? قرون وسطي» و از آثار تأليفي او مي‌توان به کتاب‌ «کشف ديگري همراه با لويناس» اشاره کرد.
ترجم? مسعود عليا از کتاب «جنبش پديدارشناسي: درآمدي تاريخي» برند? جايز? کتاب سال شده است.