سوگ سیاوش - در مرگ و رستاخیز

معرفي کتاب سوگ سياوش

تحليلي خواندني از داستان سياوش، برمبناي روايت فردوسي از اين داستان در «شاهنامه». شاهرخ مسکوب در سوگ سياوش: در مرگ و رستاخيز، داستان سياوش را با محوريت مفهوم مرگ و رستاخيز مورد تحليل قرار داده است.
سوگ سياوش حاوي چشم‌اندازي نو از يک داستان حماسي کهن است و ابعادي تازه و بديع از اين حماسه را نمايان مي‌کند.

دربار? کتاب سوگ سياوش

بين داستان‌هاي «شاهنامه» داستان سياوش يکي از معروف‌ترين‌ها، بهترين‌ها و البته تلخ‌ترين‌هاست. داستان سياوش داستان شاهزاده‌اي‌ست که گرفتار تهمت و هوس‌راني نامادري و جاه‌طلبي‌هاي نابخردان? پدر و توطئ? حاسدان مي‌شود و دست‌آخر به‌طرزي ناجوانمردانه و فجيع به قتل مي‌رسد. شاهرخ مسکوب در سوگ سياوش اين داستان اسطوره‌اي را از منظر مرگ و رستاخيز زير ذره‌بين برده و نوع مواجه? هر يک از شخصيت‌هاي اصلي آن با مرگ را مورد کندوکاو قرار داده است.
کتاب سوگ سياوش از مقدمه و سه فصل به نام‌هاي «غروب»، «شب» و «طلوع» تشکيل شده است. مسکوب در مقدم? کتاب، خلاصه‌اي از داستان سياوش را نقل مي‌کند و در فصل اول پس از ارائ? روايتي از تاريخ اساطيري جهان به‌روايت اساطير ايراني و اشاره‌اي به نبرد اهورا مزدا و اهريمن يعني نبرد نور و تاريکي و خير و شر، به شخصيت سياوش و نوع مواجه? او با مرگ مي‌پردازد.
فصل دوم سوگ سياوش شاهرخ مسکوب به تفسير نوع مواجه? چند شخصيت ديگر داستان سياوش با مرگ اختصاص دارد و فصل آخر به کيخسرو و اينکه او چگونه با مرگ مواجه شد.
در کتاب سوگ سياوش شخصيت‌هاي اصلي داستان سياوش مورد کندوکاو و تحليل قرار مي‌گيرند و تفاوت‌هايشان در مواجهه با هستي و مرگ نشان داده مي‌شود. در اين کتاب همچنين بحث‌هايي خواندني درباب حماسه به‌عنوان ژانري که موضوع اصلي آن انسان در کيهان است و تفاوت انسان اساطيري و حماسي و تاريخي مطرح شده است.
مسکوب در سوگ سياوش نقش? راهي به انسان امروز براي خواندن و درک «شاهنامه» به‌دست مي‌دهد و به ما مي‌گويد که «شاهنامه» را چگونه بخوانيم تا به درکي نو و امروزي از آن دست يابيم.
کتاب سوگ سياوش: در مرگ و رستاخيز در نشر گستره منتشر شده است.

بخشي از کتاب سوگ سياوش

«اکنون خواننده‌اي تازه در برابر کتابي است که از هزار سال پيش بوده است. براي دست‌يافتن به شاهنامه نخست بايد از آن دور شد، کتاب را در جاي تاريخي خود نهاد و خود در تاريخ شخص خويش و زمان خويش جاي گرفت. آنگاه از راه آن پشتوان? سنت و فرهنگ از هزار سال پيش آغاز کرد و به خود بازگشت و تا به امروز آمد. خواننده چون پديده‌اي تاريخي به کتاب مي‌پيوندد. در اين حال او مردي است در گذشته و برکنده از اين ايام. اما چون همپاي مفاهيم کلي شعر، که با جوهري سرشارتر همچنان بر هستي ما فرمانرواست، در خود رسيد و به زمان حال خويشتن بازآمد، ديگر از برکت شعر مردي است هزارساله و شعر نيز از برکت او شعري است هزارساله که باز مي‌رويد و بهاره مي‌شود.»

دربار? شاهرخ مسکوب، نويسند? کتاب سوگ سياوش

شاهرخ مسکوب، متولد 1304 در بابل و درگذشته به سال 1384، پژوهشگر، منتقد ادبي، شاهنامه‌پژوه، مترجم و جُستارنويس ايراني بود. مسکوب يکي از بهترين شاهنامه‌شناسان و شاهنامه‌پژوهان ايراني است و جستارهايي که درباب «شاهنامه» نوشته از منابع مهم شاهنامه‌پژوهي هستند.
مسکوب تحصيلکرد? رشت? حقوق در دانشگاه تهران بود. او کار نويسندگي را با تفسير اخبار خارجي در روزنام? «قيام ايران» آغاز کرد. در جواني گرايش به چپ پيدا کرد و دوراني از جواني‌اش به فعاليت‌هاي سياسي گذشت. در آن دوران چندبار هم دستگير و زنداني شد. بعدتر اما بخش عمد? زندگي خود را به کار فرهنگي گذراند و آثار ارزنده‌اي در حوز? ادبيات، خصوصاً دربار? «شاهنامه»، منتشر کرد.
مسکوب با پروژ? تاريخ شفاهي ايران نيز همکاري‌هايي داشت و چند مصاحب? اين پروژه از جمله مصاحبه با هوشنگ نهاوندي را انجام داد.
کتاب‌هاي «مقدمه‌اي بر رستم و اسفنديار»، «ارمغان مور: جستاري در شاهنامه»، «شاهنامه در دو بازخواني»، «در کوي دوست»، «داستان ادبيات و سرگذشت اجتماع»، «سوگ مادر» و «روزها در راه» از آثار تأليفي شاهرخ مسکوب هستند و از ترجمه‌هاي او هم مي‌توان به کتاب‌ «افسانه‌هاي تباي» اشاره کرد.

کتاب سوگ سياوش براي چه مخاطباني مناسب است؟

خواندن سوگ سياوش شاهرخ مسکوب را به هم? علاقه‌مندان شاهنامه و آن‌ها که به مطالعه دربار? اسطوره‌ها و حماسه‌هاي ايراني علاقه دارند پيشنهاد مي‌کنيم.